Przewodnik turystyczny: Przewodnik Austria

Obyczajowość dworska i ludowa stanowią oryginalny fundament austriackiej kultury. Z pierwszego nurtu wywodzi się szyk i styl bycia, wyszukana nieraz galanteria i pewne żelazne zasady postępowania oraz przyzwyczajenia. Z drugiego – prostota i bezpretensjonalność zachowania. Są one widoczne na co dzień.

Mieszkaniec miasta rozpoczyna dzień od wizyty w kawiarni i prasówki przy filiżance kawy. Jest to symbol typowo mieszczańskiego stylu bycia, jednocześnie świadectwo stabilności. Stąd przywiązanie do konkretnego lokalu, stolika, kelnerów. Popularne powiedzonko głosi, że wiedeńczyk starzeje się wraz z lokalem, do którego zagląda i kelnerem, który go obsługuje. Na prowincji ostoją towarzyskich spotkań są gospody, w których gwarzy się przy piwie.

W II i I w p.n.e. ukształtowało się królestwo Noricum. 15 r. p.n.e. podbili je Rzymianie i na cztery stulecia oparli północne granice swego imperium o Dolinę Dunaju. Rzymskie osady obronne dały początek późniejszym miastom Austrii m.in. Wiedniowi. 430 r. Rzymianie wycofali się na południe pod naciskiem plemion germańskich. 800 r. Koronacja Karola Wielkiego na cesarza. 888 r. upadło imperium Franków, a władzę w Marchii Wschodniej obejęli królowie sascy. 996 r. w dokumentach pojawiła się nazwa Ostarrichi, która przekształciła się następnie w używane do dziś Österreich (Austria). 1273 r. koronę cesarską zdobywa Rudolf I Habsburg. Pod panowaniem następcy Maksymiliana I, imperium habsburskie objęło największy obszar, sięgając od Hiszpanii przez Niderlandy, po północne Włochy i Węgry.

1553–1564 r. rządy sprawował Ferdynand I, który zasiadał na tronie czeskim i węgierskim. W ten sposób cesarstwo z austriackiego przekształciło się w austro-węgierskie. Leopold I - za jego rządów, w 1863 r., Turcy oblegali Wiedeń. Na pomoc przybyły wojska polskie pod wodzą Jana III Sobieskiego. 1756 – 1791r. w tym okresie żył i tworzył Wolfgang Amadeusz Mozart. Franciszek II - pod jego rządami Austria przetrwała burzę dziejową, czyli czasy napoleońskie. W 1809 r., po klęsce pod Wagram podpisał on w pałacu Schönbrunn haniebny pokój, na mocy którego Austria stała się wasalnym państwem Francji. Na dworze cesarskim po raz pierwszy pojawił się walc. Do połowy XIX w. stał się on najmodniejszym tańcem balowym w całej Europie. Po wybuchu rewolucji 1848 r. , Węgry uzyskały samodzielność, ale nie udało im się wyzbyć austriackiej kurateli.

W 1867 r. Franciszek Józef koronował się na króla Węgier, co oznaczało koniec dawnej unitarnej monarchii i przekształcenie jej w połączone unią personalną państwo dualistyczne. Decyzje polityczne prowadziły do utraty terytoriów oraz pozycji lidera w niemieckojęzycznej Europie na rzecz króla Prus. Z drugiej jednak strony monarchia austriacka pod rządami Franciszka Józefa osiągnęła stabilność gospodarczą, panował w niej ład i swoisty liberalizm. Każdy obywatel miał prawo przedstawić cesarzowi swoją sprawę. W latach panowania skorzystało z tej możliwości ponad 100 tys. petentów. W 1914 r. arcyksiążę Franciszek Ferdynand, następca Franciszka Józefa, przyjechał do Sarajewa. Został tam zamordowany przez Serba, kiedy przejeżdżał przez miasto. Zginęła też jego małżonka, Sophie. 

W 1918 roku wybuchła I wojna światowa. Proklamowanie republiki w Wiedniu rozpoczęło najnowszy rozdział dziejów Austrii. W granicach republiki zostały jedynie kraje posługujące się językiem niemieckim, oprócz Południowego Tyrolu, który został przyznany Włochom. 1938 r. włączenie Austrii do Niemiec przebiegło pokojowo, a przybyły do Wiednia Hitler został entuzjastycznie powitany. 1945 r.  - Armia Czerwona odbiła Wiedeń z rąk hitlerowskich. 1945 – 1955 kraje alianckie podzieliły Austrię na strefy okupacyjne: amerykańską, brytyjską, francuską i rosyjską. 1955 r. wycofały się wojska rosyjskie. W roku 1995 Austria stała się członkiem Unii Europejskiej, co przyczyniło się do wyjścia z kryzysu gospodarczego i znacznego przyspieszenia jej rozwoju.

Kanonem są proste z pozoru dania, wśród których za sztandarową uchodzi Wiener Schnitzel - panierowany kotlet cielęcy. Ściśle austriackie korzenie ma Tafelspitz – soczysta wołowina gotowana w jarzynach, podawana dziś z kilkoma sosami i podsmażanymi, tartymi ziemniakami, który zawdzięcza popularność cesarzowi Franciszkowi Józefowi i jego słabości do tej potrawy.

Dla miast, wzorem Wiednia, charakterystyczne są przede wszystkim kawiarnie, dla prowincji natomiast – Almhütten - gospoda na hali, szałas, w którym podaje się potrawy z produktów gospodarki pasterskiej w (terenach górskich) oraz Heurigen na obszarach uprawy winorośli. Na terenie Styrii można spotkać nieco odmienne i specyficzne dla tego landu gospody pod gruszą, zwane Buschenschank. Podstawą ich menu jest lokalna kuchnia, a wśród napojów królują piwo i wino. Przez cały rok działają zadaszone hale przy browarach. Dobrze i smacznie można zjeść w Austrii, przeznaczając 15–20 euro na osobę. Porcje są obfite. Półlitrowe piwo kosztuje 2,50–3,50 euro. Butelka wina to koszt od 12 euro (białe wina są z reguły tańsze od czerwonych).

Sprawną obsługę pasażerów zapewnia 2 tys. krajowych linii autobusowych oraz 200 międzynarodowych. Dzieci do lat 6 jeżdżą koleją bezpłatnie, w wieku 6–15 lat ze zniżką 50%. Karnety rodzinne umożliwiają bezpłatne przejazdy dzieciom do 15 lat, a rodzicom 50% zniżki.

Trasy narciarskie obsługuje zimą 3300 kolejek górskich i wyciągów. Znaczna ich część jest czynna przez cały rok, służąc piechurom i rowerzystom. W kurortach narciarskich połączenia między hotelami a stacjami wyciągów zapewniają "skibusy". W stolicach krajów związkowych, oprócz autobusów i tramwajów oraz metra w Wiedniu i taxi, kursują płatne autobusy wycieczkowe.

Austria należy do pierwszych krajów UE, które wprowadziły obowiązek posiadania żółtej lub pomarańczowej kamizelki odblaskowej i zakładania jej w razie awarii pojazdu, podczas wychodzenia na pas ruchu. Dzieci do lat 14 oraz poniżej 150 cm wzrostu muszą być przewożone w fotelikach. Rowerzyści są zobowiązani do używania kasków. Należy także pamiętać o obowiązku używania świateł mijania przez całą dobę i obligatoryjnym zapinaniu pasów. Ze względu na górski charakter wielu dróg 1 stycznia 2008 r. w Austrii wszedł w życie przepis o obowiązku posiadania opon zimowych dla samochodów osobowych w terminie od 1 listopada do 15 kwietnia. Dobrze jest także mieć łańcuchy, bez których wiele dróg zimą może okazać się nieprzejezdnych.

Austria jest doskonałym celem wyjazdów narciarskich i snowboardowych. Infrastruktura i trasy przygotowane są nienagannie, a ośrodki atrakcyjnie usytuowane. Sezon zimowy trwa przeciętnie od końca listopada do końca kwietnia. Osiem zagospodarowanych, lodowcowych terenów narciarskich, w tym aż pięć w Tyrolu, to fenomen na skalę europejską. Na lodowcach, powyżej 2500 m n.p.m., białe szaleństwo trwa przez cały rok. Wypoczynkowy sezon letni trwa od końca maja do końca września. Podróże drogami winnymi (Weinstraßen) to jedna z ciekawszych ofert turystyki austriackiej aktualna przez cały rok.

Wiedeń jest doskonałym celem w karnawale, gdyż niemal wszystkie bale mają tu charakter otwarty (odbywa się ich ponad 300). Trzeba tylko pamiętać, że obowiązkowym tańcem jest w tym czasie walc. Ostatnią okazją do poćwiczenia kroków są publiczne lekcje, jakich instruktorzy wiedeńskich szkół udzielają w sylwestrową noc w samym sercu Wiednia, na placu przed katedrą św. Szczepana. Wspaniałe kolekcje sztuki można oglądać w naturalnej dla nich scenerii, w pałacowych, zamkowych i klasztornych salach.

W każdym kraju związkowym przygotowano atrakcje dla najmłodszych. W Wiedniu stworzono Minipolis – wielkie miasto w miniaturze. W Kraju Salzburskim otwarto park atrakcji Strasswalchen z inscenizacjami popularnych bajek, w Rauris można wziąć udział w płukaniu złota w górskim potoku. W Styrii zorganizowano największy w Austrii park przygody w Gröbming, z torami przeszkód dla dzieci od lat 3. Na aktywność postawiono też w Lutzmannsburgu, urządzając w tamtejszych termach aquapark dostępny również dla małych dzieci i niemowląt. Jego atrakcją jest zjeżdżalnia – jedna z najdłuższych w Europie (202 m). Zimą najmłodsi są przyjmowani do szkółek i przedszkoli narciarskich już od 3 roku życia. Nauka narciarstwa dla dzieci stała się specjalnością tyrolskiego ośrodka Serfaus-Fiss-Ladis.

W Austrii nie ma obowiązku ubezpieczeń osobowych, jednak ze względu na bardzo wysokie koszty leczenia i pobytu w szpitalu zalecane jest posiadanie polisy ubezpieczenia zdrowotnego, które pokrywa zarówno koszty leczenia szpitalnego, jak i transportu chorego do Polski. Osoby opłacające składki na NFZ mają prawo do skorzystania w Austrii z opieki medycznej w ramach ubezpieczenia. Na miejscu nie istnieją zagrożenia sanitarno-epidemiologiczne i nie ma żadnych problemów z dostępem do opieki medycznej. Wizyta u internisty kosztuje ok. 60 euro. Koszt jednej doby szpitalnej to kwota od 500 do 1000 euro (na oddziałach intensywnej opieki medycznej może być wyższa). Poziom austriackiej opieki medycznej jest bardzo wysoki.

W Austrii zagrożenie przestępczością jest znikome, chociaż zdarzają w większych miastach zdarzają się kradzieże.
 
Telefony alarmowe:
• straż pożarna: 122,
• policja: 133,
• pogotowie ratunkowe: 144,
• pomoc drogowa ÖAMTC: 120,
• pomoc drogowa ARBÖ: 123.

Austria rozbrzmiewa muzyką przez cały rok, a szczególnie latem. Pośród festiwali muzycznych światową renomą cieszą się:

• Osterklang – prezentacje muzyki od baroku po współczesność, Wiedeń w okresie wielkanocnym;
• Kulturalne Lato (Kultur Sommer) - opactwo benedyktyńskie St. Paul (Karyntia), spektakle od maja do sierpnia;
• Międzynarodowe Dni Muzyki Barokowej, Melk (Dolna Austria), początek czerwca;
• Lato z operetką, Baden bei Wien (Dolna Austria), czerwiec – sierpień;
• Międzynarodowy Festiwal Organowy, opactwo Zwettl (Dolna Austria), przełom czerwca i lipca;
• Koncerty klasztorne, St. Florian, Kremsmünster, Lambach, Engelszell (Górna Austria), czerwiec lub lipiec;
• Festiwal Salzburski, Salzburg (Kraj Salzburski), koniec lipca – sierpień;
• Muzyczne Lato Brahmsa, Pörtschach (Karyntia), lipiec – sierpień;
• Ars Electronica – Festiwal Muzyki Współczesnej, Linz (Górna Austria),
• Klangwolken – pełna rozmachu impreza typu światło i dźwięk nad Dunajem inaugurująca festiwal Ars Electronica, Linz (Górna Austria), wrzesień;

Na terenie Austrii respektowane są prawa jazdy z całego świata. Obowiązkowo należy posiadać ubezpieczenie OC i dowód rejestracyjny pojazdu. Żeby korzystać z autostrad i dróg szybkiego ruchu konieczna jest winieta. Dogodne nocne i dzienne połączenia kolejowe z Krakowa oraz Warszawy do Wiednia to wygodna alternatywa dla połączeń lotniczych i drogowych.

Podróż do Austrii z Polski odbywa się bez kontroli granicznej, co wynika ze swobody przepływu osób wewnątrz tzw. strefy Schengen. Oczywiście należy mieć przy sobie dokument stwierdzający tożsamość. Dotyczy to również dzieci. Podróżujące z właścicielami psy i koty (przepis obowiązuje na terenie całej Unii Europejskiej) powinny posiadać paszport dla zwierząt domowych.

Turystów obowiązują ograniczenia dotyczące wwozu ilości zakupionych i przewożonych towarów przeznaczonych do osobistego użytku i nie podlegających odsprzedaży np. papierosy – 200 szt., cygaretki – 400 szt., cygara – 200 szt., tytoń – 1 kg, spirytus – 10 l, wino ze zwiększoną zawartością alkoholu (np. sherry, porto) – 20 l, wino – 90 l (w tym maksymalnie 60 l wina musującego), piwo – 110 l. Osoby poniżej 17 roku życia nie mogą przewozić wyrobów alkoholowych ani tytoniowych. Posiadanie narkotyków jest zabronione i grozi karą pozbawienia wolności.

Ceny noclegów kształtują się następująco:
hotele 4- i 5-gwiazdkowe: pokój 2-os. ze śniadaniem powyżej 100 euro;
hotele i pensjonaty o niższym standardzie: pokój 2-os. ze śniadaniem do 60 euro;
hotele dla backpackerów, hostele i schroniska młodzieżowe: 15–45 euro od os., wyżywienie we własnym zakresie;
kwatery prywatne: 20–40 euro od os. z wyżywieniem (czasem dodatkowo płatne);
schroniska: cena od os. bez wyżywienia 12–30 euro;
kempingi: cena liczona od os., parkowanie, wynajęcie domku, rozbicie; namiotu, opłaty miejscowe, klimatyczne etc., łącznie do 25 euro za samochód i 4 os. rodzinę.

Biura informacji turystycznej znajdują się w każdym mieście i ośrodku. Oznaczone są zieloną tablicą z dużą, białą literą „I”. Zwykle ustawiane są na rynkach miast, w kompleksach dolnych stacji kluczowych kolejek górskich, na dworcach kolejowych i na lotniskach. Bezpłatne plany miast, panoramiczne mapy tras narciarskich (a w wersji letniej – szlaków pieszych bądź rowerowych) można otrzymać we wszystkich punktach informacji turystycznej, w hotelach, w kasach kolejek linowych. Podobnie w miejscowościach, przez które przebiegają trasy rowerowe, trekkingowe czy winne, tam też dostępne są mapy z zaznaczonym ich przebiegiem i materiały informacyjne o miejscowościach, muzeach, hotelach oraz obiektach gastronomicznych.

Ambasada RP w Austrii, Hietzinger Hauptstr. 42c, A -1130 Wien,
0043187015100, fax 0043187015222, info@botschaftrp.at; www.wien.polemb.net.

Wydział Konsularny, Hietzinger Hauptstr. 42c, A -1130 Wien,
0043187015128 lub 0043187015100, fax 0043187015136, konsul@botschaftrp.at.

Ambasada Republiki Austrii w Polsce,
ul. Gagarina 34, 00-748 Warszawa,
0228410081–84, fax 0228410085, warschau-ob@bmaa.gv.at;
www.ambasadaaustrii.pl.